Autor:Informacyjna Agencja Radiowa
Źródło:Informacyjna Agencja Radiowa

Polska i świat wspominają zmarłego wczoraj w wieku 74 lat pisarza, reportażystę, dziennikarza i podróżnika Ryszarda Kapuścińskiego. Prezydent Lech Kaczyński uważa, że jego śmierć jest dotkliwą stratą dla kultury polskiej. Przebywający z wizytą w Turcji prezydent podkreślił, że styl pisania wybitnego pisarza i reportażysty jest trudny do powtórzenia. Zdaniem prezydenta, Polacy niewielu mieli takich pisarzy jak Ryszard Kapuściński. “Bardzo szkoda, że odszedł teraz, mógłby jeszcze wiele zdziałać” - mówił Lech Kaczyński.

Były minister spraw zagranicznych, przyjaciel pisarza Adam Daniel Rotfeld uważa, że Ryszard Kapuściński jest przykładem człowieka, którego nikt nie zastąpi. Jego zdaniem, Kapuściński zajął ważne miejsce w reportażu i literaturze, ale przede wszystkim oddziaływał na rzesze ludzi. Rotfeld zauważył, że możemy mówić nie tylko o zasługach Kapuścińskiego na polu literatury, ale także dla promocji Polski w świecie.

Historyk literatury Tomasz Wroczyński nazywa Kapuścińskiego królem reportażu. Tłumaczy, że pisarstwo Kapuścińskiego jest niezwykle wiarygodne, bo dokumentował własne doświadczenia.
Andrzej Fabianowski uważa, że Ryszard Kapuściński był jednym z największych współczesnych pisarzy polskich. Profesor Instytutu Literatury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego sprzeciwia się określaniu Kapuścińskiego jedynie jako reportera. Według niego, wielkość twórczości Kapuścińskiego polega na tym, że łączy to, co uniwersalne z tym co indywidualne. Fabianowski podkreśla, że Kapuściński potrafił pisać tekst o wielkiej polityce, a na jej tle pokazać los pojedynczego człowieka. Zdaniem Fabianowskiego, Ryszard Kapuściński na pewno zasłużył na literacką nagrodę Nobla.

Natomiast dziennikarz i reportażysta, Wojciech Tochman uważa, że Ryszard Kapuściński, obok Hanny Krall, był duchowym patronem swoich młodszych kolegów. Tochman wspomina, że właśnie po lekturze ksiązki “Cesarz”, w wieku 15 lat zdecydował, że chce zostać reporterem.

“Wagabundą, włóczęgą historii” nazywa Kapuścińskiego największy włoski dziennik „Corriere della Sera”. Gazeta nie ma wątpliwości, że był on „największym dziennikarzem-pisarzem naszych czasów”. Podkreśla, że jego książki należą do klasyki literatury i są niezbędne każdemu, kto chce zrozumieć naszą epokę. Rzymska „La Repubblica” nazywa Ryszarda Kapuścińskiego po prostu „Maestro”, mistrzem. Autor wspomnienia o pisarzu, reporter gazety Paolo Rumiz, nie ukrywa, że i dla niego Polak był nauczycielem i powraca do wspólnej wycieczki do Górnej Adygi. “Ryszard - pisze włoski reporter - był „genetycznie niezdolny do krytykowania kogokolwiek. Uprzedzająco grzeczny, dziękował za najdrobniejszą uprzejmość, gdyż był przekonany, że w zawodzie dziennikarskim jest się zależnym od innych. Kapuściński uwielbiał przebywać z młodzieżą, z dala od kamer telewizyjnych. Do końca zachował „dziecięcą ciekawość, całkowity brak cynizmu i nieustanne zdumienie”. Takim zapamiętał go włoski kolega.

“Świat stracił przenikliwego analityka zmian politycznych i procesów społecznych oraz twórcę literackiego reportażu”. Tak śmierć Ryszarda Kapuścińskiego skomentowała Marta Kijowska - jeden z najbardziej znanych polskich krytyków literackich w Niemczech. Mieszkająca w Monachium Kijowska powiedziała w rozmowie na antenie rozgłośni Deutschlandradio, że wyjątkowość Kapuścińskiego poległa między innymi na tym, że był on reporterem godnym całkowitego zaufania. Pisał bowiem o tym, co sam zobaczył i przeżył. Na Marcie Kijowskiej, która znała zmarłego autora, wrażenie zrobiło jego dążenie do nieustannego zdobywania wiedzy. Jak powiedziała “czytał wszystko we wszystkich możliwych językach. Był nie tylko człowiekiem niezwykle ciekawym świata, ale bardzo dbał o to, by potem oddawać jego wielowymiarowość.”
Książki Ryszarda Kapuścińskiego doczekały się w Niemczech ponad 20 wydań. Ostatnią pozycją są opublikowane przed dwoma laty „Podróże z Herodotem”. Jego najbardziej znaną książką pozostaje jednak „Cesarz”, który w Niemczech wydany został w 1984 r. pod tytułem „Król królów. Parabola władzy”.

Gazeta “Dagens Nyheter” zamieszcza wspomnienia wybitnego tłumacza książek Kapuścińskiego na szwedzki. Anders Bodegord opowiada o swoich osobistych kontaktach z pisarzem, między innymi podczas licznych pobytów Kapuścińskiego w Szwecji. W innym wspomnieniu na łamach tej samej gazety, jej czołowy publicysta Maciej Zaremba pisze o współczuciu, którego Kapuściński miał tak wiele dla różnych ludzi różnych epok. Dla beznogich żebraków w Kalkucie, ale również dla żandarmów w Kongo, czy szalonych władców dawnego Babilonu. Nieważne, czy to współczucie było mu potrzebne do tego, by zrozumieć i… opowiedzieć. Liczyło się i liczy - serce, to serce, które Kapuścińskiego na koniec zawiodło - czytamy w szwedzkiej gazecie.

“Dagens Nyheter” zamieszcza też na swojej stronie internetowej wcześniejszy wywiad z Ryszardem Kapuścińskim i listę jego książek, których 8 ukazało się w Szwecji.
Własny wywiad z Kapuścińskim, z marca ubiegłego roku zamieszcza też dziennik “Svenska Dagbladet”. Okazją do jego przeprowadzenia była wizyta polskiego pisarza w Sztokholmie w związku z ukazaniem się po szwedzku “Podróży z Herodotem”.

Na stronie internetowej gazety wytłuszczono cytat: “Mam tylko jeden powód by pisać i tym powodem jest i zawsze było budowanie mostów. Można by to zajęcie określić także jako tłumaczenie kultur”.

Ryszard Kapuściński napisał ponad 20 książek, które zostały przetłumaczone na 25 języków. Krytycy na całym świecie podkreślają doskonałą umiejętność syntezy, uniwersalność i ponadczasowy charakter kwestii poruszanych przez polskiego pisarza.

źródło: kapuscinski.info